3.10.2012

lipat-bahay ; kontrabando

magkahalong kulay kahel at matandang rosas, lila’t asul na yumayakap sa buong nasisilayan. nasisilip kahit sa mantsadong salamin ng bintana. ang kulob na kuwarto na pinalibutan ng usok mula sa nauubos na sigarilyo. makapal na alikabok na kaunti pa’y binalutan na ang maliit na silid.

isa-isang pumasok sa maleta ang mga bagay-bagay matapos isara ang pinto. matapos maitupi, namahinga ang mga damit sa sulot ng maleta. hindi na natuyo, sumunod ang sepilyo’t sabon. muli kong sinilip ako silid na kinagisnan nang mahabang panahon. ilang tuwalyang nakatabi sa mga damit at papalapit na ang mga medyas at sandalyas na nakabalot na sa plastic. muli kong isinara ang pinto. nagdikit ang pisngi sa magaspang na balat ng pinto. tuloy ang kalampag.

sa paglipad palabas ng bahay na dating puti, sinubukan kong higit pang tumaas. higit na mataas upang mahipan ng hangin. sa pagkapa ng bulsa, isa-isang ibinagsak papuntang lupa ang laman. sa bilis ng pag-angat, sa lakas ng paghipan ng hangin, hindi na nasilayan kung anu-ano ang nawala. gumaan nang tuluyan at sinubukang lumipad, bumalik sa kabilang nayon. ang probinsiyang kinalakhan.

nakangiting sinalubong ang matandang probinsiya. tuyo ang mga tanim, sira ang mga bahay. ni anino ng kung sino, walang makikita. nawawala ang ilan. nagtataka sa mga nangyari, ano nga ba, at nangibang-bayan.

at sa isang iglap, wala ang lahat.

nanatiling malakas ang ihip ng hangin. wala mang laman, sa pagkakataong ito’y tila hindi matibag ng kahit anong ihip. maging ang mga ibong ‘di magkamayaw sa kapapagaspas ay hindi pa rin makadiretso. sa lakas, hindi pa nabubuo ay matutuyo na’t magiging asin.

bitbit ang mabigat na dibdib at manipis na tsinelas. ilang araw na pamamahinga sa bawat bahay ng kapitbahay, kahit sa paghiga’y butas-butas na kisameng sinisilip ng mga bituin.

sinilip muli ang silid. bakante. ilang mga larawang napuno ng mga marka ng daliri. ilang mga sulat, mga paisa-isang mga bagay na busog sa alaala. at ang malinis na relong nakapatong sa mga librong bahay na ng mga gagamba. relo ng isang taga-amin katabi ng salamin ng isa pang matalik na dati’y doon din umuuwi.